Memurun çalışmayan eşine verilen koruyucu ailelere baktıkları her çocuğun masraflar için verilen ödemeler aile yardımı ödeneği almaya engel olur mu? Ayrıntılar Sabah Memurlar'da...
657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 202 nci maddesinde, "Evli bulunan Devlet memurlarına aile yardımı ödeneği verilir. Bu yardım, memurun her ne şekilde olursa olsun menfaat karşılığı çalışmayan veya herhangi bir sosyal güvenlik kuruluşundan aylık almayan eşi için 1500, çocuklarından herbiri için de 250 gösterge rakamının (72 nci ay dahil olmak üzere 0-6 yaş grubunda yer alan çocuklar için bir kat artırımlı) aylık katsayısı ile çarpılması sonucu elde edilecek miktar üzerinden ödenir.
Eşlerden birine iş akdi veya toplu sözleşme gereği çocukları için yapılan aile yardımı ödeneği daha düşük ise, yalnız aradaki fark ödenir. Bu fıkrada yer alan gösterge rakamlarını 3 katına kadar artırmaya Cumhurbaşkanı yetkilidir. Dul memurların çocukları için yukarıki fıkralar hükmü uygulanır. Boşanma veya ayrılık vukuunda mahkeme bu yardımın hangi tarafa ve ne oranda verileceğini de kararında belirtir. Devlet memurunun, geçimini sağladığı üvey çocukları için de bu ödenek verilir." hükmü yer almaktadır.
Diğer taraftan, 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanununun 23 üncü maddesinde, "Mahkemece korunma kararı alınan korunmaya ihtiyacı olan çocuğun bakımı ve yetiştirilmesi bu Kanuna göre kurulmuş kuruluşlarda olduğu kadar Kurumun denetim ve gözetiminde bir "Koruyucu Aile" tarafından da yerine getirilebilir. Koruyucu aileye, korunmaya ihtiyacı olan çocuğun bakımı ve yetiştirilmesine karşılık olarak ikinci fıkra kapsamında ödeme yapılabileceği gibi koruyucu aile bu işi gönüllü olarak da üstlenebilir. ..." hükmü bulunmaktadır.
Öte yandan ; 14.12.2012 tarihli ve 28497 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Koruyucu Aile Yönetmeliğinin 24 üncü maddesinde, "Koruyucu aile yanına yerleştirilen çocukların bakım, eğitim ve yetiştirilmelerine ilişkin harcamalara karşılık olmak üzere talepte bulunan koruyucu ailelere her çocuk için, (10270) gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak tutarın aşağıda belirtilen yaş aralıklarına göre belirlenen oranlar karşılığı tutarı, hiçbir kesinti yapılmaksızın aylık ve net olarak ödenir. ... (5) Koruyucu aile yanına yerleştirilen her çocuk için giderlerinin karşılanması amacıyla aylık bakım ödemesi her ayın yedisine kadar peşin olarak yapılır. Ayın ilk beşinci gününden sonra yapılan yerleştirmelerde ve çocuğun koruyucu aile ilişkisinin sona erdiği ayda çocuğun koruyucu aile yanında kaldığı gün sayısı ile orantılı olarak ödeme yapılır, varsa fazla ödeme geri alınır. (6) Koruyucu aile sözleşmesi devam eden koruyucu ailelerden, eşine veya bir yakınına bağlı olmaksızın emekliliğine esas sosyal güvencesi olmayan eşlerden birinin bir asgari ücret tutarı 2 üzerinden Sosyal Güvenlik Kurumu kapsamında isteğe bağlı sigortasını yaptırması ve ödeme belgesinin ibrazı halinde primleri aylık ödemelere ilave edilerek Bakanlıkça gönderilen ödenekten karşılanır. ..." hükmü yer almaktadır.
Ayrıca; koruyucu ailelere baktıkları her çocuk için, çocukların bakım, eğitim ve yetiştirilme harcamaları için aylık ücret ödenmekte olup bu ücretin gelir olarak nitelendirilmesi mümkün değildir. Nitekim 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununda gelir, "bir gerçek kişinin bir takvim yılı içinde elde ettiği kazanç ve iratların safi tutarı" olarak tanımlanmıştır.
Bu itibarla, koruyucu ailelere baktıkları her çocuğun masraflar için verilen ödemenin mezkûr 202 inci sayılı madde kapsamında "gelir" olarak nitelendirilemeyeceği ve koruyucu aile uygulamasını teşvik amacıyla getirilen isteğe bağlı sigortalılıkta Devletçe prim ödenmesinin tek başına aile yardımı ödeneğinin kesilmesine etki etmeyeceği; kişilerin kendi iradelerine bağlı olarak prim ödemek suretiyle, uzun vadeli sigorta kollarına ve genel sağlık sigortasına tabi olmalarını sağlayan sigortalılık türü olan isteğe bağlı sigortalılığın sonunda gerekli prim/yaş şartının doldurularak bir sosyal güvenlik kuruluşundan aylık alınmaya başlanması halinde hüküm ifade edeceği değerlendirilmektedir.