Bir tabak yemeğin ardından gözleriniz ağırlaşıyor, kendinizi halsiz ve uykulu mu hissediyorsunuz? Aslında yalnız değilsiniz. Gün içinde birçok kişi, özellikle öğle veya akşam yemeklerinden sonra bu durumla karşılaşıyor. Halk arasında "yemek sonrası rehavet" ya da "yemek koması" olarak bilinen bu halin ardında sadece fazla yemek yemek değil, aslında pek çok farklı neden yatıyor. Peki bu yaygın durumun asıl sebepleri neler ve önüne geçmek için neler yapılabilir? İşte yanıtı…
Yemek sonrası zaman zaman enerjiniz azalıyor ve kendinizi midenize fil oturmuşçasına yorgun hissediyorsanız yalnız değilsiniz. Peki, 'Postprandial Somnolence' olarak bilinen 'yemek sonrası uyku hali' ve hatta bazen 'yemek koması' denen bu durumu herkes en azından bir kez yaşamıştır.
KAN ŞEKERİNİN DALGALANMASI UYKUNUZU GETİREBİLİYOR
Tatlılar, beyaz ekmek, pirinç, hamur işleri gibi hem karbonhidrat açısından hem de yüksek glisemik indeksli gıdalar, kan şekerini hızla yükseltir. Ancak bu yükselişin ardından ani bir düşüş yaşanır ve bu düşüş de halsizlik hissine yol açar. Eğer tükettiğiniz öğünde bu tip yiyeceklere ağırlık veriyorsanız yorgunluğun altında yatan sebep kan şekerinizdeki ani değişiklikler olabilir.
SİNDİRİMİ ZOR YİYECEKLER ENERJİ İHTİYACINIZI ARTIRIYOR
Yağ oranı yüksek ve ağır yemekler, sindirimi zorlaştırarak midede uzun sürede kalır ve daha fazla enerji harcamasını gerektirir. Bu durum, sindirim sisteminin enerji ihtiyacını artırarak kişide daha yoğun yorgunluk hissine yol açabilir.
Uzman diyetisyen Julia Zumpano'ya göre yediğimiz her yemek sindirilmek için 30 - 40 saat arasında bir süreç gerektirir. Eğer sık ve ağır öğünler tüketiyorsanız, sindirim sisteminiz yoğun bir şekilde çalışır ve bu da sizi daha bitkin hissettirebilir.
UYKU KALİTESİ DE ÖNEMLİ
Aynı zamanda uyku kaliteniz de bu durumun önemli bir belirleyicisidir. Uykusuz bir gece geçirdiğinizde, vücudunuzun biyolojik ritmi bozulabilir ve bu durum yemek sonrası yorgunluğu daha da şiddetlendirebilir.
HORMONLARIN DALGALANMASINA YOL AÇIYOR
Yüksek karbonhidratlı öğün sonrası insülin salgısının artması, serotonin ve melotonin hormon üretimini tetikleyebiliyor ve bu hormonlar uyku halini artırıyor. Ayrıca insülin direnci olan kişilerde bu süreç çok daha çabuk ve belirgin hale geliyor.
YETERİNCE SU İÇMEYE ÖZEN GÖSTERİN
Yeterince su tüketmemek, özellikle yemek öncesi veya sonrası, enerji seviyelerinin düşmesine ve uykulu bir hisse zemin hazırlıyor. Bu sebeple bol su tüketimini ihmal etmeyin.
BU DURUMU YAŞAMAMAK İÇİN ALABİLECEĞİNİZ ÖNLEMLER
Siz de yemek sonrası aniden çöken yorgunluk ve halsizlikten muzdaripseniz bunun önüne geçmek için uygulayabileceğiniz çeşitli yöntemler bulunuyor;
Karbonhidrat, protein ve sağlıklı gıdaları dengede tutmakta fayda var. Lifli gıdaları ihmal etmeyin.
Beyaz ekmek, tatlı, rafine şeker içeren glisemik indeksi yüksek gıdaları hayatınızdan çıkarın.
Büyük öğünler yerine küçük, sık ve kontrollü öğünler tercih edin. Porsiyon kontrolüne dikkat edin.
Yemek sonrası kısa yürüyüş veya hafif hareketler, kan dolaşımını hızlandırarak enerji düşüşünü önleyebilir.
Su içmeyi ihmal etmeyin, yemekle birlikte su tüketiminden kaçının.
Yemek sonrası hepimiz bu durumu zaman zaman yaşarız. Bazen büyük bir öğün sonrası yerimizden bile kalkamayacak kadar yorgun hissedebiliriz. Ancak bu durum sık sık yaşanıyorsa, özellikle insülin direnci veya metabolik sorunların etkisi olabileceğinden bir sağlık uzmanına danışmanız önerilir.
