İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan'ın yemin törenine katılmak için başkent Tahran'a giden Hamas Siyasi Büro Başkanı İsmail Haniye, kaldığı konutuna düzenlenen alçak suikast sonucu şehit oldu.
Saldırının ardından Türkiye'den peş peşe sert tepkiler gelirken, İran ve Hamas'ın saldırıya nasıl cevap vereceği ve Batı'nın dünyayı sarsan olayla ilgili neden bir açıklama yapmadığı merak konusu oldu.
İran Çalışmaları Uzmanı Dr. Çağatay Balcı, sabah.com.tr'nin konuyla ilgili sorularını yanıtladı. İran'ın son gelen açıklamaların ardından sınırlı bir tepki vereceğini dile getiren Balcı, Tahran yönetiminin saldırı planı ile Hamas'ın intikam planının eş güdüm içinde gerçekleşebileceğin ifade etti. Balcı, bu planın gerçekleşmesi durumunda İsrail'in çok ciddi bir tehditle karşı karşıya kalabileceğini ifade etti.
İran Çalışmaları Uzmanı Dr. Çağatay Balcı'nın konuyla ilgili sorularımıza verdiği cevaplar şu şekilde:
"EŞ GÜDÜMLÜ SALDIRI OLABİLİR"
İran ve Hamas saldırıya nasıl cevap verecek?
İran'ın son gelen açıklamalardan yola çıkarak sınırlı cevap vereceğini düşünüyorum. Kendi beyanları da bu yönde. 'Bölgesel gerilimi daha da tırmandırmaya niyetimiz yok.' şeklinde açıklamaları var. Bir yandan da 'İsrail bunun cevabını ağır alacak' ve 'İntikamını alacağız' açıklamaları var. Ben yine bugüne kadar gördüğümüz, özellikle Hizbullah üzerinden gözlemleyeceğimiz bir cevap verilebileceğini düşünüyorum. Aynı şekilde Hamas'ın kendi stratejisi doğrultusunda, kendi liderinin intikamını almak adına kapsamlı bir saldırı, özellikle hava araçlarını veya roketleri kullanarak sistematik bir saldırı girişiminde bulunabileceğini düşünüyorum. Bir ihtimal de şu; İran'ın saldırı planı ile Hamas'ın intikam planının eş güdüm içinde gerçekleşmesi. Böyle bir planının olması mümkün. Böyle bir plan gerçekleşirse İsrail çok ciddi bir tehditle karşı karşıya kalır.
Ya Hamas ve İran Hizbullah hattı kendi inisiyatiflerini kullanarak buna cevap verebilirler. Ya da eş güdümlü bir saldırı gerçekleştirebilirler diye düşünüyorum.
"BÖLGEDE GERGİNLİĞİN GÜÇ GEÇTİKÇE ARTTIĞINA ŞAHİT OLDUK"
Bu saldırının sonuçları ne olur? Savaş bölgeye yayılır mı?
İran'dan gelen açıklamalar şaşırtıcı oldu. 'Bölgede savaşı tırmandırmak gibi bir niyetimiz yok' şeklinde açıklamaları vardı ama zaten Haniye suikastı olmasaydı da yükselen trend buna işaret ediyordu. Sürekli Orta Doğu'da şiddetin Gazze ve Lübnan merkezli olarak gün geçtikçe arttığına şahit oluyorduk. Bunun bölgeye yayılma riski zaten vardı. Bu olay buna katkı yapabilir, ivme kazandırabilir. Bu olayı başlı başına bölgesel bir savaşın ana sebebi olarak görmek yerine bu zamana kadar yükselen trende çarpan etkisi yapacak bir olay olarak okuyabiliriz.
Bunun İran içindeki etkilerini önemsiyorum. Haniye gibi bir figürün başkentte korunamaması, bundan önceki istihbarat başarısızlıkları, yaşanan fiyaskolar da dikkate alınırsa eğer, İran için de artık istihbarata karşı koyma ve güvenlik bürokrasisindeki zafiyetlerin tam olarak ayyuka çıktığı görülecek. İran içinde çok ciddi tartışmalar yaratacaktır.
"BÖLGE ÜLKELERİ KENDİ ÇIKARLARINA ODAKLANACAKTIR"
Haniye suikastı milat mı? Bu saldırının ardından bölge ülkeleri birlik olur mu?
Bölge ülkelerinin birlik olacağını düşünmüyorum. Haniye Filistin davası için çok önemli bir figürdü. Maalesef Haniye'nin sağlığında göremediğimiz o birlik ruhunu Haniye sonrası da görebileceğimizi pek düşünmüyorum. Bölge ülkeleri kendi ülkelerine ve çıkarlarına odaklanacaklarını düşünüyorum.
"İSRAİL'İ DİZGİNLEMEYE YÖNELİK SOMUT ADIMLAR GÖREMEYECEĞİZ"
Batı kanadından saldırıya ilişkin henüz bir açıklama gelmedi. Bu sessizliğin sebebi nedir?
Bunun iki sebebi olabilir. Biri; onlarda henüz saldırının yapılış biçimini, o süreci netleştirmeye çalışıyorlar. Hangi araçlar kullanıldı, saldırı nereden yapıldı bunları netleştirmeye çalışıyorlar. Şu an çok ciddi bir belirsizlik var. Batı ülkeleri bütün emarelerin netleştirilmemesinden dolayı sessiz kalıyorlar.
İkincisi ise; Batı ülkeleri bence her zaman yaptıkları gibi bölgede şiddetin artmaması yönünde açıklamalarda bulunacaklardır. Ama yine bölgede İsrail'i dizginlemeye yönelik somut adımlar göremeyeceğiz.
Sabah.com.tr Uygulamamızı İndirin
Uygulamalara Özel Ayrıcalıkları Keşfedin!
